Sierpień u Mistrza i Ucznia
Minął kolejny miesiąc spotkań Mistrza Piotra Kulki oraz Ucznia Filipa Laskowskiego w ramach projektu stypendialnego Narodowego Instytutu Kultury i Dziedzictwa Wsi. W sierpniu podczas warsztatów tanecznych oraz wykładów zaprezentowane zostały charakterystyczne dla dawnych wsi miasta Poznania tańce naniesione: walcerki, lendry i szocze. W trakcie spotkań omówiono historyczne pochodzenie tych tańców, a także ich znaczenie kulturowe wśród osadników przybyłych na ziemie poznańskie.
Walcerki to trójmiarowe tańce wykonywane w nieparzystym metrum 3/4, rzadziej 3/8, najczęściej występujące z przyśpiewką. Przybyły na ziemie poznańskie w różnych okolicznościach historycznych, głównie z Niemiec, Holandii i Austrii i zostały zaadoptowane oraz przetworzone przez lud, zarówno w warstwie muzycznej jak i tanecznej pod wpływem rodzimego folkloru. Stosowane kroki obrotowe, chodu, czy obroty wynikały z atmosfery, zwyczaju czy obrzędu, a przede wszystkim fantazji uczestników zabaw.
Lendry jako tańce należące do grupy naniesionych przybyły na ziemie poznańskie wraz z osadnikami holenderskimi. Poprzez oddziaływanie rodzimych cech muzyki, choreotechniki oraz zwyczajów i obrzędów, wytworzyły się nowe i różnorodne formy lendrów, włączonych do repertuaru lokalnych tańców. Posiadają metrum parzyste a większości melodii również towarzyszy przyśpiewka. Podstawowym krokiem lendrów, tańców parowych są kroki odstawno-dosuwne oraz obrotowe z nogi na nogę. Najczęściej wykonywane były po obwodzie koła oraz po jego promieniach do środka i na zewnątrz. Lendry stały się bardzo popularne wśród uczestników zabaw, stąd najczęściej wykonywane były w trakcie spotkań o charakterze zabawowym.
Szocze to tańce pochodzenia szkockiego, które formą realizacji przypominają polkę. Przyjęte przez wielkopolski lud, podobnie jak inne tańce uległy procesom dopasowania w formie muzycznej, choreograficznej i zapotrzebowania wykonawców. Realizowane w metrum parzystym, określane były przez Oskara Kolberga w wielotomowym dziele „Lud” jako „polka ślizgana”. Szocze jako tańce parowe wykonywane są wolniej niż polki czy wiwaty. Charakterystycznymi krokami są: polki płaskie w przód i w obrocie, podskoki wykonywane w miejscu i w obrocie, wyrzucanie nóg do przodu i do tyłu, a także trzykrotne przytupy w ostatnim takcie frazy. Szocze rozpowszechniły się również w innych regionach Polski, np. na Kaszubach i Śląsku.
Zapraszamy do obejrzenia zdjęć z realizacji czwartego etapu projektu, a także krótkiego filmiku podsumowującego czwarty miesiąc pracy Mistrza i Ucznia:
Projekt „Ocalić od zapomnienia – kultura taneczna dawnych wsi miasta Poznania” to projekt programu stypendialnego „Mistrz – Uczeń” Narodowego Instytutu Kultury i Dziedzictwa Wsi, realizowany ze środków Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi.
