ŚWIĘTA PLONÓW 2016

Dożynki ludowe Święto Plonów od lat związane są z obrzędami dziękczynnymi za ukończenie żniw i prac polowych. Główny rozkwit tego zwyczaju przypada na XVI wiek, kiedy to dożynki zagościły na dworach majątków ziemskich. Oczywiście zwyczaj ten praktykowany był o wiele wcześnie określany jako wyżynek, obrzynki, wieniec czy wieńcowe, a był on prawdopodobnie związany pierwotnym kultem roślin i drzew, a następnie z pierwotnym rolnictwem.

Choć już w innej formie dożynki, które przetrwały do dnia dzisiejszego są Świętem wszystkich rolników, a obchodzone na przełomie sierpnia, września zawitały w wielu wsiach Polski.

W 2016 roku Zespół Folklorystyczny „Wielkopolanie” uczestniczył w pięciu Świętach Planów odbywających się na terenie Wielkopolski. W tradycyjny zwyczaj o charakterze magicznym, który miał zapewnić urodzaj na przyszły rok, przeniósł mieszkańców Mieszkowa, Kazimierza Biskupiego, Heliodorowa, Nochowa i Mieściska. Tam właśnie w kościołach parafialnych odbywało się tradycyjne święcenie wieńcy dożynkowych oraz obrzędowego chleba wypieczonego z tegorocznego ziarna.

Wieńce, w tradycji niesione po zbiorach gospodarzowi, które oprócz roślin zbożowych zawierały kwiaty polne, wstążki, a niekiedy warzywa i owoce zakończone były wyplecionymi koronami, krzyżami czy hostiami. To one, jak i chleb, stawały się symbolem tegorocznych żniw, wykorzystywanym podczas obrzędów dożynkowych wykonywanych przez Zespoł „Wielkopolanie”.

„Plon niesiemy, plon…” śpiewali tancerze ubrani w tradycyjne wielkopolskie stroje z okolic: Krobi i Domochowa, Szamotuł, Dąbrówki Wielkopolskiej czy mieszkańców dawnych wsi miasta Poznania. Ponad trzydziestu wykonawców przybliżyło licznie zgromadzonej publiczności wielkopolskie tradycje i zwyczaje letnio-jesienne. Na scenie wraz z „Wielkopolanami” mieli okazję również zatańczyć wszyscy starostowie, którzy następnie zgodnie z tradycją przekazywali tegoroczny bochen chleba burmistrzom, wójtom czy starostom. To oni wychodzili do zgromadzonych ludzi, biesiadników, dzieląc się otrzymanym chlebem (zwyczaj ten wprowadzono w latach 80-tych)

Po uroczystych obrzędach Zespół Folklorystyczny „Wielkopolanie” zaprezentował się podczas godzinnego koncertu prezentując tańce i przyśpiewki z różnych regionów Polski. Oprócz rodzimego, wielkopolskiego folkloru „Wielkopolanie” ukazali tańce i przyśpiewki Beskidu Śląskiego, Rzeszowa i Przeworska, Krakowiaków wschodnich oraz tańce narodowe takie jak kujawiaka, oberka i krakowiaka narodowego z Konikiem Zwierzynieckim. Barwa kolorów na scenie, dynamika i żywiołowość tancerzy oklaskiwana była przez licznie zgromadzoną widownię.

Święta Plonów obchodzone, nie tylko w Polsce ale również i innych państwach Europy, choć w innej niż tradycyjnej formie na stałe wpisały się w kalendarz świąt letnio-jesiennych. Jest to największe i najważniejsze w roku święto poświęcone zbiorom plonów, będące zwieńczeniem całorocznej pracy rolników.   

                      PK